04/11/2026
⚠️ကလေးငယ်တွေ ပါးစပ်ကနေ အသက်ရှူနေတယ်ဆိုရင် သတိထားဖို့ လိုပါပြီ
Is Mouth Breathing Just a Habit, or a Sign of an Underlying Problem?
စာရေးသူ~~ဒေါက်တာကိုကိုအောင်
မိဘတွေအနေနဲ့ ကိုယ့်ကလေးလေး အိပ်နေတဲ့အချိန် ပါးစပ်လေးဟပြီး အသက်ရှူနေတာကို သတိထားမိဖူးကြပါသလား။
တချို့ကလေးတွေဆို နေ့ခင်းဘက်မှာလည်း ပါးစပ်ဟပြီး အသက်ရှူတတ်ကြပါတယ်။ ဒီလိုအခြေအနေမျိုးမှာ မိဘတွေက ပါးစပ်ပိတ်ထားဖို့ သတိပေးတတ်ကြသလို တချို့ကလည်း ကြီးလာရင် အလိုလိုပျောက်သွားမှာပါလို့ ယူဆတတ်ကြပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ ဒီနေရာမှာ ကျွန်တော်တို့ စဉ်းစားရမယ့် အရေးကြီးတဲ့ မေးခွန်းတစ်ခုရှိပါတယ်။
ကလေးက ပါးစပ်ကို ဘာကြောင့်ဖွင့်ပြီး အသက်ရှူနေရတာလဲ။
တကယ်တော့ Mouth Breathing ကို အလေ့အကျင့်တစ်ခုအဖြစ်သာ မမြင်သင့်ပါဘူး။ တစ်ခါတစ်ရံမှာ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ပြဿနာတစ်ခုခု ရှိနေကြောင်း ပြသနေတဲ့ လက္ခဏာတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
၁။ ❇️ပထမဆုံး နှာခေါင်းအသက်ရှူလမ်းကြောင်းကို စစ်ဆေးပါ
ပုံမှန်အားဖြင့် နှာခေါင်းဟာ အသက်ရှူရာမှာ အဓိကလမ်းကြောင်းဖြစ်ပါတယ်။
နှာခေါင်းက ဝင်လာတဲ့လေကို စစ်ထုတ်ပေးတယ်၊ နွေးထွေးစေတယ်၊ စိုထိုင်းဆကိုလည်း ထိန်းညှိပေးပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ ကလေးတစ်ယောက်မှာ
Allergic rhinitis
Chronic nasal congestion
Adenoid hypertrophy
Enlarged tonsils
စတဲ့ အခြေအနေတွေရှိနေမယ်ဆိုရင် နှာခေါင်းကနေ အသက်ရှူရခက်လာနိုင်ပါတယ်။
အထူးသဖြင့် Adenoid ကြီးနေတဲ့ကလေးတွေမှာ ညဘက်ဟောက်ခြင်း၊ ပါးစပ်ဟအိပ်ခြင်း၊ အိပ်စက်စဉ် အသက်ရှူရပ်တန့်ခြင်းတွေပါ တွေ့ရနိုင်ပါတယ်။
ဒါကြောင့် Mouth Breathing တွေ့တာနဲ့ ပါးစပ်ပိတ်ဖို့ထက် Nasal Airway ကို အရင်စစ်ဆေးဖို့ လိုပါတယ်။
၂။❇️ပတ်ဝန်းကျင်နဲ့ ဓာတ်မတည့်မှုတွေကိုလည်း မမေ့ပါနဲ့
အိမ်တွင်းပတ်ဝန်းကျင်မှာရှိတဲ့ ဖုန်မှုန့်၊ Dust mites၊ Mold နဲ့ အခြား Allergens တွေက ကလေးတွေရဲ့ နှာခေါင်းအတွင်း ရောင်ရမ်းမှုကို ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။
တချို့မိဘတွေက နို့သောက်လို့ ချွဲထွက်တာများပြီး နှာခေါင်းပိတ်တယ်လို့ ယူဆတတ်ကြပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ နို့ထွက်ပစ္စည်းတွေက ကလေးတိုင်းမှာ ချွဲထွက်မှုကို တိုးစေတယ်ဆိုတဲ့ ခိုင်မာတဲ့ သက်သေအထောက်အထား မရှိပါဘူး။ Milk allergy ရှိသူတွေမှာတော့ သီးခြားလက္ခဏာတွေ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါတယ်။
အရေးကြီးတာက အစားအသောက်တွေကို ကိုယ့်သဘောနဲ့ ဖြတ်တောက်တာမျိုး မလုပ်ဘဲ အကြောင်းရင်းကို စနစ်တကျ ရှာဖွေဖို့ပါပဲ။
၃။❇️သွားဆရာဝန်တစ်ယောက်အနေနဲ့ Oral Structure ကိုလည်း ကြည့်ဖို့လိုပါတယ်
ဒီအပိုင်းကတော့ ကျွန်တော်တို့ Dental Professionals တွေအနေနဲ့ အထူးစိတ်ဝင်စားဖို့ ကောင်းတဲ့အပိုင်းပါ။
ကလေးတစ်ယောက်ရဲ့ ပါးစပ်ကို ကြည့်လိုက်တဲ့အခါ သွားတန်းလှပမှုတစ်ခုတည်းကိုသာ အာရုံစိုက်လို့ မရပါဘူး။
လျှာရဲ့ အနေအထား (Tongue Posture)၊ အာခေါင်ရဲ့ အကျယ်အဝန်း (Palatal Width)၊ နှုတ်ခမ်းပိတ်နိုင်မှု (Lip Competence) နဲ့ မေးရိုးဖွံ့ဖြိုးမှုတွေကိုပါ ထည့်သွင်းစဉ်းစားရပါမယ်။
ဥပမာ
-Narrow Maxillary Arch
-High-Arched Palate
-Posterior Crossbite
-Increased Lower Facial Height
-Tongue-tie (Ankyloglossia)
စတဲ့အခြေအနေတွေကို တွေ့နိုင်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ Tongue-tie ရှိတိုင်း Mouth Breathing ဖြစ်တယ်လို့ မဆိုနိုင်သလို Tongue-tie ဖြတ်လိုက်ရုံနဲ့ အသက်ရှူမှုပြဿနာ ပြေလည်သွားမယ်လို့လည်း မယူဆသင့်ပါဘူး။
အဓိကကတော့ Structure နဲ့ Function နှစ်ခုစလုံးကို ဆက်စပ်စစ်ဆေးဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။
၄။❇️Mouth Breathing က မျက်နှာနဲ့ မေးရိုးဖွံ့ဖြိုးမှုကို ဘယ်လိုသက်ရောက်နိုင်သလဲ❓
ဒီအချက်က မိဘတွေအနေနဲ့ အထူးသိထားသင့်တဲ့အကြောင်းအရာပါ။
ကလေးဘဝဆိုတာ Maxilla, Mandible နဲ့ Craniofacial Complex တွေ ဖွံ့ဖြိုးနေတဲ့ အရေးကြီးဆုံးကာလတွေထဲက တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။
ကြာရှည်စွာ Mouth Breathing ဖြစ်နေတဲ့ ကလေးတွေမှာ မျက်နှာနဲ့ မေးရိုးဖွံ့ဖြိုးမှုပုံစံ ပြောင်းလဲမှုတွေကို တွေ့ရှိနိုင်ကြောင်း သုတေသနတွေမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။
ဥပမာ
-အပေါ်မေးရိုးကျဉ်းလာခြင်း
-အာခေါင်မြင့်ပြီး ကျဉ်းလာခြင်း
-Posterior Crossbite ဖြစ်ခြင်း
-မျက်နှာအောက်ပိုင်း ရှည်လျားလာသည့် Growth Pattern တွေ့ရခြင်း
-Malocclusion ဖြစ်နိုင်ခြေရှိခြင်း
ဒီနေရာမှာ သတိပြုရမှာက Mouth Breathing ဟာ ဒီပြောင်းလဲမှုတွေရဲ့ တစ်ခုတည်းသော အကြောင်းရင်းလို့ သက်သေမပြနိုင်သေးပါဘူး။ သို့သော် ဆက်စပ်မှုရှိကြောင်း လေ့လာမှုများစွာက ဖော်ပြထားပါတယ်။
ဒါကြောင့် ကလေးငယ်တွေရဲ့ အသက်ရှူမှုပုံစံကို စောစီးစွာ သတိပြုမိဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။
၅။❇️ဒါဆို ဘယ်လိုပြုပြင်ကုသကြမလဲ။
တချို့က Mouth Breathing ဖြစ်နေတဲ့ ကလေးကို နှုတ်ခမ်းလေးပိတ်ထားဖို့ လေ့ကျင့်ပေးရုံနဲ့ ရမယ်လို့ ထင်တတ်ကြပါတယ်။
တကယ်တော့ အဲဒီလို မဟုတ်ပါဘူး။
ကုသမှုဟာ ဖြစ်စေတဲ့အကြောင်းရင်းပေါ် မူတည်ပါတယ်။
ENT Specialist က Nasal Airway၊ Adenoid နဲ့ Tonsil အခြေအနေကို စစ်ဆေးပေးရပါမယ်။
Allergic Rhinitis ရှိရင် သင့်တော်တဲ့ ဆေးကုသမှု ခံယူရပါမယ်။
Obstructive Sleep Apnea သံသယရှိရင် Sleep Study လိုအပ်နိုင်ပါတယ်။
Dental Professional က Palatal Development၊ Occlusion နဲ့ Orofacial Function တွေကို စစ်ဆေးပေးရပါမယ်။
လိုအပ်ပါက Myofunctional Therapy ကို သင့်လျော်တဲ့ ကုသမှုအစီအစဉ်နဲ့ ပေါင်းစပ်အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
အရေးကြီးဆုံးကတော့ ကလေးရဲ့ နှာခေါင်းအသက်ရှူလမ်းကြောင်း မကောင်းသေးဘဲ ပါးစပ်ကို အတင်းပိတ်ထားခြင်း၊ Mouth Taping ပြုလုပ်ခြင်းမျိုးကို မလုပ်သင့်ပါဘူး။ အထူးသဖြင့် Baby တွေမှာ ပိုပြီးသတိထားရပါမယ်။
နောက်ဆုံးအနေနဲ့ ပြောချင်တာက...
ကလေးတစ်ယောက် ပါးစပ်ဟပြီး အသက်ရှူနေတာကို တွေ့တဲ့အခါ ကျွန်တော်တို့ မေးရမယ့်မေးခွန်းက
"How can we close the mouth?" မဟုတ်ပါဘူး။
"Why can't this child breathe comfortably through the nose?" ဆိုတာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
Dental Professionals တွေအနေနဲ့လည်း ကလေးတွေရဲ့ သွားတန်းနဲ့ Occlusion ကိုသာမက Airway, Tongue Posture နဲ့ Craniofacial Growth တွေကိုပါ အမြဲထည့်သွင်းစဉ်းစားသင့်ပါတယ်။
ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ကလေးတစ်ယောက်ရဲ့ ကျန်းမာတဲ့ ကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးမှုမှာ သွားနဲ့ မေးရိုးတစ်ခုတည်းမဟုတ်ဘဲ အသက်ရှူမှုပုံစံကလည်း အရေးပါတဲ့ အခန်းကဏ္ဍတစ်ခုဖြစ်နေလို့ပါပဲ။
Don't just correct the habit. Find the cause. Restore healthy breathing.
#ကလေးကျန်းမာရေး #ပါးစပ်ကအသက်ရှူခြင်း #သွားနှင့်ခံတွင်းကျန်းမာရေး #မိဘများသိစေဖို့ #ကလေးပြုစုပျိုးထောင်ရေး #ကျန်းမာရေးဗဟုသုတ
References:
1. Ma Y, Xie L, Wu W. (2024). The effects of adenoid hypertrophy and oral breathing on maxillofacial development: A review of the literature. Journal of Clinical Pediatric Dentistry, 48(1), 1–6. Read article.
2. American Academy of Pediatrics. (2012). Diagnosis and Management of Childhood Obstructive Sleep Apnea Syndrome. Pediatrics, 130(3), 576–584. Read guideline.
3. American Academy of Pediatric Dentistry. (2025). Policy on Obstructive Sleep Apnea (OSA). Read policy.
4. Zhang et al. (2024). Adenoid facies: a long-term vicious cycle of mouth breathing, adenoid hypertrophy, and atypical craniofacial development. Read review.
5. Balfour-Lynn IM. (2019). Milk, mucus and myths. Archives of Disease in Childhood, 104, 91–93. Read article.
#ဗဟုသုတမျှဝေရန် ရည်ရွယ်ရေးသားထားခြင်းဖြစ်ပြီးလူနာတစ်ဦးချင်းစီ၏ရောဂါရှာဖွေကုသမှုအတွက်ဆရာဝန်၏စစ်ဆေးမှုကိုအစားမထိုးနိုင်ပါ
