04/09/2026
TBE: een opkomend risico door teken in Europa en Nederland
Tekenencefalitis (TBE, Tick-Borne Encephalitis) is een virusinfectie die wordt overgedragen door besmette teken en kan leiden tot een ontsteking van de hersenen en hersenvliezen. De ziekte komt al jarenlang voor in grote delen van Europa, waaronder Oostenrijk, Duitsland, Zwitserland, Scandinavië en de Baltische Staten. In de Europese Unie worden jaarlijks meer dan 3.000 gevallen gemeld.
In Nederland is het risico momenteel nog beperkt, maar het TBE-virus is inmiddels ook hier aangetroffen. Hoewel het aantal besmette teken laag is, worden er sporadisch menselijke besmettingen vastgesteld. Door klimaatverandering, veranderende leefgebieden van dieren en een groeiend aantal recreanten in natuurgebieden neemt de aandacht voor TBE toe.
Een belangrijk verschil met de ziekte van Lyme is dat het TBE-virus vrijwel direct na een tekenbeet kan worden overgedragen. Snel verwijderen van een teek vermindert daarom niet altijd het risico op besmetting. Preventie door beschermende kleding, controle na een bezoek aan natuurgebieden en, voor risicogroepen en reizigers naar endemische gebieden, vaccinatie blijft daarom essentieel.
Stichting Tekenbeetziekten speelt een belangrijke rol in het vergroten van de bewustwording rondom tekenbeten en tekenoverdraagbare aandoeningen zoals TBE. De stichting informeert patiënten, zorgverleners en het brede publiek over risico's, preventie en de gevolgen van tekenbeetziekten. Nu TBE ook in Nederland voorkomt, is goede voorlichting belangrijker dan ooit om mensen bewust te maken van de risico's en de mogelijkheden om zichzelf te beschermen.
Stichting Tekenbeetziekten - van voorkomen tot genezen